نشان ارادت مردم رفسنجان به امام حسین (ع) جهت ترفیع گنبد بهشت
تعداد 483 خشت طلا به ارزش 10,384,500,000 ریال
اطلاعات بیشتر و مشارکت
مشارکت در ساخت صحن و شبستان حضرت زهرا (س)
در جوار بارگاه ملکوتی امام علی (ع)
اطلاعات بیشتر و مشارکت

فضایل امام سجاد(ع) ارسال به واتس آپ ارسال به تلگرام

محمد بن سعد مورخ و عالم اهل سنّت، امام سجاد ـ علیه السّلام ـ را این گونه توصیف کرده است: «کان علی بن الحسین ثقه مأموناً کثیر الحدیث عالیاً رفیعاً وَرِعاً» [۱]
شافعی در رساله‌ای که درباره حجیت خبر واحد نوشته،آورده است: «وجدت علی بن الحسین ـ وهو أفقه المدینه ـ یعّول علی خبر الواحد» [۲]علی بن حسین ـ علیه السّلام ـ که فقیه‌ترین مردم مدینه است، بر خبر واحد تکیه می‌کرد.
ابن شهاب زهری، علی رغم وابستگیش به امویان و حتی با وجود کینه‌ای که بین امویان و شیعیان وجود داشت، از عالمان زمان امام سجاد ـ علیه السّلام ـ است که با ولع تمام از امام بهره گرفته و حضرت را با عبارات زیادی ستوده است. زهری در نامه‌ای که از سوی امام بدو نوشته شد، مورد نصیحت قرار گرفته تا موقعیت خود را به عنوان وسیله‌ای در دست حاکمیّت امویان مورد تجدید نظر قرار دهد.[۳] وی یک بار نیز از سوی امام سجاد ـ علیه السّلام ـ به خاطر اهانت به علی بن ابیطالب ـ علیه السّلام ـ مورد سرزنش قرار گرفت.[۴] در عین حال، او همچنان راوی علوم امام سجاد ـ علیه السّلام ـ بود؛ چنانکه در کتاب‌های مختلف منقولات او را آورده‌اند.[۵] اضافه بر این، او شیفته عبادت امام سجاد ـ علیه السّلام ـ و خلوص حضرت بود. نقل شده:«کان زهری إذا ذکر علی بن الحسین یبکی و یقول: زین العابدین»[۶] همچنین از او نقل کرده‌اند:«علی بن الحسین اعظم الناس منّه علیّ»[۷] و نیز می‌گفت:«ما رأیت أحداً أفقه من علی بن الحسین»[۸] ستایش زهری از امام سجاد ـ علیه السّلام ـ تا اندازه‌ای بود که برخی از مروانیان به او می‌گفتند:«یا زهری! ما فعل نبیُّک، یعنی علی بن الحسین ـ علیه السّلام ـ».[۹]
از میان دیگر محدثین، ابو حازم می‌گفت:«ما رأیت هاشمیاً أفضل من علی بن الحسین و لا أفقه منه»[۱۰] از جاحظ نیز نقل شده است که می‌گفت:«درباره شخصیت علی بن الحسین، شیعی، معتزلی، خارجی عامی و خاصی همه یکسان می‌اندیشند و هیچ کدام تردیدی در برتری و تقدّم او (بر سایرین) ندارند.»[۱۱]
چنانکه بعداً اشاره خواهد شد از دلایل مهم شهرت امام و محبت او در میان مردم، انتشار جملات زیبای امام سجاد ـ علیه السّلام ـ در قالب دعا بود که همه را به خودد جذب می‌کرد. سعید بن مسیب، از محدثین مشهور درباره امام سجاد ـ علیه السّلام ـ می‌گفت:«ما رأیت أورع من علی بن الحسین» [۱۲] هیچکس را با تقواتر از علی بن الحسین ندیدم. امام در زمان خویش به نام‌های«علیّ الخیر»، «علیّ الاغرّ» و «علیّ العابد» شهرت داشت.[۱۳] مالک بن انیس نیز بر این باور بود که (در آن زمان) در میان اهل بیت رسول الله ـ صلی الله علیه و آله ـ کسی همانند امام سجاد ـ علیه السّلام ـ نبوده است. [۱۴]
ابن ابی الحدید درباره‌اش می‌گوید:«کان علی بن الحسین غایه فی العباده»[۱۵] آن حضرت را که اهل سجده بود و آثار آن بر پیشانیش ظاهر بود،«ذی الثفنات» می‌گفتند.[۱۶] ابن حبان درباره امام سجاد ـ علیه السّلام ـ می‌گوید:«و کان من أفاضل بنی هاشم من فقهاء المدینه و عبادهم… یقال علی بن الحسین سید العابدین فی ذلک الزمان»[۱۷] ابو زهره نیز می‌نویسد:«فعلیّ زین العابدین کان إمام المدینه نُبلاً و عَلماً» [۱۸]
آورده‌اند که وقتی آن حضرت وضو می‌گرفت، رنگ چهره‌اش دگرگون می‌شد. وقتی علت را می‌پرسیدند، فرمود: «أتدرون بین یدی من أرید أن أقوم»[۱۹] آیا می‌دانید که در برابر چه کسی می‌خواهم بایستم؟ و گفته شده است که در وقت نماز چهره امام دگرگون شده و رعشه بر اندامش بود. وقتی علت را پرسیدند فرمود:«إنی أرید الوقوف بین یدی ملک عظیم»[۲۰] در وقت نماز به هیچ چیز توجه نداشت یک بار در وقت نماز، دست فرزند امام شکست او از درد فریاد می‌زد، شکسته‌بند آوردند و استخوان دست را جا انداخت و فرزند امام از درد فریاد می‌کشید بعد از آن امام دست بچه را دید که به گردنش آویزان است، در آن وقت بود که تازه متوجه شد که دست بچه شکسته است.[۲۱] زمخشری می‌گوید: زمانی علی بن الحسین ـ علیه السّلام ـ به قصد وضو گرفتن دستش را در آب برد، در آن حال: ثم رَفَعَ رأسه إلی السماء و القمر و الکواکب، ثم جعل یفکّر فی خلقها حتی أصبح و أذن المؤذّن و یده فی الماء، امام سرش را به آسمان و ماه و ستارگان بلندکرده و در آنها به تفکر پرداخت، تا آن‌که صبح شده و در حالی که مؤذن اذان می‌گفت، هنوز دست امام در آب بود. [۲۲]زمانی که از خدمتکار او خواستند تا او را توصیف کند، گفت:«من هیچگاه در روز برای او طعامی نیاوردم و در شب بستری برای او نگستردم.»[۲۳] و آورده‌اند که روزی به هنگام نماز، ماری به سمت آن حضرت حرکت کرد، اما او تحرکی به خود نداد. مار از میان دو پای امام عبور کرد و او از جایش تکان نخورد و رنگش عوض نشد. [۲۴]
در دادن صدقه و رسیدگی به محرومین نیز زبانزد بوده و پس از شهادت او معلوم گردید که صد خانواده از انفاق و صدقات او زندگی می‌کرده‌اند.[۲۵] به نقل امام باقر ـ علیه السّلام ـ : امام سجاد ـ علیه السّلام ـ شبانه، نان بر پشت مبارکش گذاشته و در تاریکی شب برای فقرا می‌برد و می‌فرمود: صدقه در تاریکی شب، آتش غضب خداوند را خاموش می‌کند.[۲۶]


[۱] . طبقات الکبری، ج۵، ص۲۲۲.
[۲] . شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج۱۵، ص۲۷۴.
[۳] . تحف العقول، ص۲۰۰.
[۴] . شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج۴، ص۱۰۲.
[۵] . به عنوان مثال: طبقات الکبری، ج۸، ص۱۷۲؛ حلیه الاولیاء، ج۳، ص۸۶؛ کشف الغمه، ج۲، ص ۱۰۳.
[۶] . حلیه الاولیاء، ج۳، ص۱۳۵.
[۷] . طبقات الکبری، ج۵، ص۲۱۴.
[۸] . زین العابدین، سید الاهل، ص۴۳؛ کسی را فقیه‌تر از علی بن الحسین ـ علیه السّلام ـ ندیده‌ام.
[۹] . شرح الاخبار، ج۳، ص ۲۵۸.
[۱۰] . تذکره الخواص، ص۱۸۶؛ کشف الغمه، ج۲، ص۸۰.
[۱۱] . عمده الطالب، ص ۱۹۳.
[۱۲] . حلیه الاولیاء، ج۳، ص ۱۴۱؛ کشف الغمه، ج۲، ص۸۰؛ مختصر تاریخ دمشق، ج۱۷، ص۲۳۶، تهذیب التهذیب، ج۷، ص ۳۰۵؛ سیر أعلام النبلاء، ج۴،ص۳۹۱.
[۱۳] . شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج۱۵، ص۲۷۳.
[۱۴] . تهذیب التهذیب، ج۷، ص۳۰۵.
[۱۵] . همان، ج۱،ص۲۷.
[۱۶] . نک: معجم الادباء، ج۱۱، ص ۱۰۳.
[۱۷] . الثقات، ج۵، ص ۱۶۰.
[۱۸] . الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ، ص۲۲.
[۱۹] . صفه الصفوه، ج۲، ص۵۵؛ نور الابصار، ص۱۲۷؛ طبقات الکبری، ج۵، ص۲۱۶؛ الاتحاف، ص۱۳۶، الفصول المهمه، ص ۲۰۱؛ العقد الفرید، ج۳،ص۱۱۴.
[۲۰] . شرح الاخبار، ج۳، ص۲۵۸.
[۲۱] . همان، ج۳، ص۲۶۳.
[۲۲] . ربیع الابرار، ج۳، صص ۱۶۰، ۶۶۳.
[۲۳] . المناقب، ابن شهر آشوب، ج۲، ص۲۵۵.
[۲۴] . شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج۱۰، ص ۱۵۹.
[۲۵] . حلیه الاولیاء، ج۳، ص۱۳۶؛ کشف الغمه ج۲، صص۷۷، ۸۷؛ مختصر تاریخ دمشق، ج۱۷، ص ۲۳۸.
[۲۶] . مختصر تاریخ دمشق، ج۱۷، ص ۲۳۸.
رسول جعفریان- حیات فکری و سیاسی امامان شیعه، ص ۲۶۰

یک نظر بدید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*
*